Sex +/–

Het merk & Other Stories gebruikt voor een nieuwe lingeriecampagne naar eigen zeggen ‘echte vrouwen’ (whatever that may be) als modellen. ‘Echte vrouwen’ houdt daarbij blijkbaar in: vrouwen die niet zo ‘perfect’ zijn als in de standaard Hunkemöllerreclame. Afgelopen week belde een NRC-redactrice op om mijn mening voor een artikel over deze campagne. Ja, de modellen op de foto’s van & Other Stories hebben ‘imperfecties’, tenminste: kenmerken die in normale reclames weg gefotoshopt zouden worden. Er is okselhaar, littekens en witbleke huid te zien. 

Ik was, ondanks de kleine stap, redelijk enthousiast over deze campagne. Deze vrouwen komen dichterbij de vrouw die je in een pashokje zou zien dan de gemiddelde graatmagere vlek- en cellulitisloze modellen in reclamespotjes die vrolijk in hun onderbroek ronddansen. Een stapje in de goede richting dus.

Sex negative
Ook de Utrechtse hoogleraar Kunst, Cultuur en Diversiteit Rosemarie Buikema (1956) werd om een mening gevraagd voor dit artikel: zij houdt niet zo van lingeriereclames. Vrouwenlichamen worden volgens Rosemarie in spotjes “vermarkt” en “ingezet als instrument” Rosemarie: “Dat is een indirecte vorm van vrouwenhandel”. Ook is zij überhaupt kritisch op het laten zien van naakt in het openbaar: het tonen van naakt zou een verscheuring van de multiculturele samenleving zijn. Ze noemt het tonen van naakt ‘pornoficering’ en geeft aan dat bepaalde personen in de maatschappij hier door middel van meer bedekking op reageren. Niet iedereen zou zich dus in de multiculturele samenleving op zijn/haar plek voelen door deze posters.

Schermafbeelding 2015-12-21 om 21.52.36

Bron: NRC

Dit doet denken aan een stroming uit de tweede golf van het feminisme: het zogenoemde ‘sex negative’-denken. Seks is volgens deze beweging iets wat voor mannen leuk is en enkel onderwerping voor de vrouw. Als vrouw zou je zodra je seks hebt je onderwerpen aan het patriarchaat. Ook is sexy kleden je conformeren aan mannelijke standaarden en dus uit den boze. In de tweede golf van het feminisme was sex-negativity populair: sommige vrouwen kozen er zelfs voor om geen seks meer met mannen te hebben.

Sex positive
Ondertussen is dit gedachtegoed minder populair onder feministen: anno 2015 wordt sex-positivity juist omarmd. Zolang je partner ook seks met jou wil hebben (in welke legale vorm dan ook): vooral doen. Hartstikke leuk. Feest. Stop piemels en handen (m/v) waar je ze wil hebben! Dit geldt ook voor je sexy kleden: sex-positive feministen vinden het niet tegenstrijdig om in sexy of mooie kleding je feminisme te evangeliseren. Je kiest er immers zelf voor, zo is de redenatie. Keuzevrijheid = leuk = hartstikke feministisch. Ik schaar me ook onder deze stroming (vandaar dat ik Beyoncé ook zo gaaf vind. Hoera Bey! Lekker bezig meid!).

Enter mevrouw Buikema (what’s in a name). Als vrouwen zelf kiezen en betaald worden voor het laten zien van hun lichaam in een reclamespotje (en er waarschijnlijk ook trots op zijn), zowel in de varianten van Hunkemöller als de varianten van & Other Stories: hoezo zou het dan vrouwenhandel zijn? Deze vrouwen zijn mijn inziens verstandig genoeg om zelf de keuze te maken hoe ze op tv of op een poster willen.

Naakt slecht voor multiculti
Dit geldt ook voor het argument ‘We moeten voorzichtig zijn met naakt want het shockeert bepaalde groepen binnen de multiculturele samenleving’. Ik ga hier heel hard in zijn: maar je staat aan de verkeerde kant van de geschiedenis als je in de war raakt van een navel of een decolleté op een reclameposter. Of dat nou een religieuze gemeenschap is, of de gemeente Aalburg die een #shareyoursexy-poster laat verwijderen. Door van blote lichamen een taboe te maken, maak je het juist griezelig.

Nog even terug naar de sex-positive en de sex-negative: eigenlijk kunnen zij het in de kern het niet eens worden over de betekenis van seks. Is het iets denigrerends of iets natuurlijks? Los je een probleem op over de betekenis van naakt en seks door jezelf te bedekken en geen seks te hebben? Wat mij betreft niet. Door juist jezelf (en anderen) te laten zien, zorg je dat een blote buik of borst niet meer shockeert, niet meer kwetst en gewoon wordt. Daarmee sluit ik mijn pleidooi voor het blote lichaam af: niet dat het moet, maar dat het mag. Dat lijkt mij een mooie feministische gedachte.

Comments

comments