Mansplain Monday #2: Heren, luister

In de rubriek Mansplain Monday wisselen feministische mannen Lucas en Sander elkaar af en beschrijven wekelijks hun visie op seksistische zaken. Deze week: Sander over hoe belangrijk het is om te luisteren.

Feminisme heeft mij geleerd om naar vrouwen te luisteren. Dat klinkt simpel, maar in de praktijk is het dat niet. Wij leven in een cultuur die een vrouwelijke stem minder waardeert, en één die al op het schoolplein leert dat vrouwen anders zijn. Als man is het ontzettend makkelijk om (onbewust) de helft van de wereldbevolking af te schrijven. “Ja maar” floept eruit voor je er erg in hebt.

Rebecca Solnit vertelt in Men Explain Things to Me (hier te lezen) over mannen die niet willen luisteren. Zij had een boek geschreven, en een man zag de mogelijkheid om zijn expertise tentoon te spreiden. Hij vertelde over een heel belangrijk boek over hetzelfde onderwerp. Pas nadat hem vier keer werd uitgelegd dat hij het over haar boek had — een boek dat hij niet eens had gelezen — hield hij er over op. Een typisch voorbeeld van wat zij “the intersection between overconfidence and cluelessness” noemt — korter: mansplaining. De druk om alles beter te weten is groot voor mannen, en als je alles beter weet hoef je ook niet meer te luisteren.

Lucratieve meninggeverij
Voorbeelden te over. Als we in de kroeg staan te lullen over voetbal mag iedere incompetente eikel meedoen, maar zodra Barbara Barend iets wil zeggen moet zij zich verantwoorden. Vrouwen koken veel meer dan mannen, maar kijk een kookprogramma of lees een kookboek en je merkt dat de mensen die wij betalen voor hun expertise voornamelijk mannen zijn. De tien columnisten van The Guardian die consistent de meeste vijandige reacties krijgen zijn acht vrouwen en twee zwarte mannen, terwijl de meeste columnisten daar witte mannen zijn. Lezeres des Vaderlands telt al maanden het bedroevend lage aantal vrouwelijke auteurs die door Nederlandse boekenrecensenten worden besproken. Deze maand verschijnt ook Vrouwen schrijven niet met hun tieten — wat een heerlijke titel — met onder andere een bijdrage van Nikki Dekker over waarom mensen meer vrouwen moeten lezen. Internationaal zijn experts in de media slechts 20% van de tijd vrouw, en dat beeld zie je in Nederland ook terug: in een vorige maand in het NRC verschenen geschiedenisspecial kwamen bijvoorbeeld amper vrouwen voor. Mannen nodigen wij ondertussen te pas en te onpas uit om onzin uit te kramen. Zo mogen Sywert van Lienden en Johan Derksen hun ongefundeerde meningen regelmatig op TV verkondigen, blijkbaar vooral omdat ze toevallig zo’n mening hebben, terwijl we vrouwen vaak negeren, zelfs als ze experts zijn. Het mannen-lullen-maar-wat-programma is een heel winstgevend fenomeen geworden. Van Voetbal International tot Top Gear tot De Wereld Draait Door: mannen met meningen zijn goud waard. En daar komt geen “ja maar” tussen.

“Mannen met meningen zijn goud waard”

Wij twijfelen dus heel snel aan vrouwen, terwijl we van mannen vaak aannemen dat we weten waar we het over hebben – waarom denk je dat ik hier nu een column heb? Die twijfel is misschien het meest gevaarlijk als het over seksueel geweld gaat. Daar ging #zeghet ook over — en de afwijzende en twijfelende reacties van (vooral) mannen waren veelzeggend. De “Ja, maar…” ligt al snel op de tong als vrouwen over hun ervaringen praten. Ja maar, zo bedoelde hij het niet. Ja maar, iedereen kan wel mensen beschuldigen. Ja maar, zij was gewoon op zijn geld uit. Ja maar, zij wou het eigenlijk gewoon. Ja maar, ze was boos dat hij het uitmaakte. Ja maar, vrouwen bedoelen eigenlijk ‘ja’ als ze ‘nee zeggen. Ik denk aan een vriend die, nadat Bill Cosby door zo’n veertig vrouwen was beschuldigd van verkrachting, er toch van overtuigd was dat sommige het verzonnen. Gewoon. Dat moest toch wel?

Geen “Ja, maar…”
Gelukkig is het tegenwoordig ontzettend makkelijk om wel naar vrouwen te luisteren. Ik raad het iedere man aan: volg eens een hele rits vrouwen op Twitter, of Facebook, of Instagram, of welk platform dan ook, en onderdruk de “ja maar”. Na een paar dagen zie je constant dezelfde verhalen voorbij komen, in net andere vormen. “Ja maar” voelt nogal zwak als je voor de honderdste keer een reden moet verzinnen om weer eens een vrouw niet te geloven. Weet je niet waar je moet beginnen met luisteren? Ik heb ontzettend veel geleerd van vrouwen als Arzu Aslan, Anousha Nzume, Anke Laterveer, Mariam El Maslouhi, Seada Nourhussen,Melissa Rodrigues, Linda Duits, Holly Wood, Trudy, Feminista Jones, Sara Ahmed, Katherine Cross en vele anderen — en dan heb ik het nog niet over de vrouwen die minder publiekelijk bezig zijn om de wereld te verrijken, en iedere vrouw in mijn privéleven.

Dus: luister naar vrouwen. Luister naar zwarte vrouwen, moslimvrouwen, transvrouwen, vrouwen van kleur, lesbische vrouwen, vrouwen met een beperking, biseksuele vrouwen, intersex vrouwen, aseksuele vrouwen, agenders, queer vrouwen, en alle andere vrouwen. Luister naar ze als ze hun verhaal vertellen, als ze expert zijn, als ze hun mening geven, of als ze gewoon maar wat lullen in de kroeg. En als je dan toch “ja maar” wil zeggen — probeer het eens voor je te houden. Het mag.

Comments

comments

1 Comments

  1. Pingback: Mansplain Monday #3: Level 1 – witte man | Stellingdames

Comments are closed.