Mansplain monday #19: Selectieve vrouwenrechten

In de rubriek Mansplain Monday wisselen feministische mannen Lucas en Sander elkaar af en beschrijven ze wekelijks hun visie op seksistische zaken. Deze week Sander over selectief vechten voor vrouwen- en homorechten.

Hoe rechtvaardig je racisme en islamofobie? Met vrouwenrechten natuurlijk. Het nieuwste voorbeeld daarvan is Machteld Zee, die recent gepromoveerd is op een onderzoek naar Britse sharia-raden, en nu angst aan het zaaien is over de fundamentele bedreiging van vrouwenrechten door deze instituten en islam in het algemeen. Zij ziet de shariaraden, die in Nederland niet voorkomen en vooral over religieuze huwelijken en scheidingen gaan, als voorbeeld van ‘islamisering’ — een dreigend plan om heel Europa aan een strenge interpretatie van de sharia te onderwerpen. Antropoloog Martijn de Koning maakte eerder al duidelijk dat ze haar beweringen amper onderbouwt.

Dat shariaraden soms vrouwonvriendelijke of anderszins ongelijke uitspraken doen, wil ik best geloven, maar andere onderzoekers stellen dat dat wel meevalt en snel verandert. Ook Zee zelf zei eerder dat het grootste probleem de hoge kosten voor vrouwen, en de mogelijkheid van mannen om het proces te frustreren en vertragen zijn, en niet noodzakelijk de uitspraken zelf.

Buiten kijf staat wel dat er vrouwen zijn die het niet voor elkaar krijgen om een religieuze scheiding te bewerkstelligen, en daar moet dan inderdaad wat aan gebeuren. Zoals bijvoorbeeld Shirin Musa van Femmes for Freedom, die zich structureel inzetten voor vrouwen die gevangen zitten in religieuze huwelijken — en daar vallen ook Joodse, Hindoe en Rooms-Katholieke huwelijken onder.

De Kerstboom = onze cultuur
En daar wringt de schoen, want het gaat haar eigenlijk niet om shariarechtbanken, en ook niet om het religieus huwelijk an sich. Zee springt in haar interview met Wierd Duk van de conservatieve praktijken van shariarechtbanken, naar het spook van ‘islamisering’, naar die ene keer dat een Nederlandse hogeschool geen kerstboom plaatste. Want een kerstboom niet plaatsen, dat is blijkbaar hoe wij islamisering bevorderen, en dus vrouwenrechten inperken.

Niet-islamitische religieuze huwelijken? Die komen in het interview niet ter sprake. Als het religieuze huwelijk en conservatieve, kerkelijke instituten het probleem zijn, en wij die bevorderen door mensen ruimte te geven om hun geloof te belijden met hun eigen symbolen, waarom is de kerstboom dan geen onderdeel van het probleem? Bevorderen wij niet de conservatieve kanten van het katholieke religieuze huwelijk daarmee?

Nee, natuurlijk niet, want katholicisme zien wij als een religie die bij Nederland hoort, een religie waarvan wij een gevarieerd beeld hebben. Bij katholicisme denken we eerder aan gezellige Brabanders die af en toe naar de kerk gaan, dan aan homofobe bisschoppen. Van moslims hebben we veel eerder een monochroom, extremistisch beeld.

Dat het katholicisme daadwerkelijk een leider heeft die tegen het homohuwelijk is en pas zeer recent enige ruimte voor gescheiden katholieken biedt, maakt blijkbaar niet uit. Katholieke Nederlanders zijn in het islamofobische wereldbeeld geen bedreiging voor onze natie, onafhankelijk van hoe vrouwonvriendelijk en homofoob zij zijn.

Wit nationalisme
Katholieken horen bij Nederland. Hun positie als Nederlands kan nooit bevraagd worden. Dit is hoe wit nationalisme in Nederland werkt: de natie wordt expliciet vereenzelvigd met bepaalde culturele praktijken — vrouwenrechten en het homohuwelijk — die dan selectief worden gebruikt om iedereen die niet aan een etnische of religieuze eis voldoet tot buitenstaander te benoemen — a la Mark Rutte.

Haat je homo’s maar ben je wit en kom je uit Staphorst? Dat is slecht, maar niemand die aan je Nederlanderschap twijfelt. Haat je homo’s en komt je oma uit Marokko? Dan moeten we maar even gaan kijken of je wel in dit land hoort. Veel racistischer dan dat wordt het niet.

Dat die culturele praktijken maar recente verworvenheden zijn maakt hierbij niet uit. Het homohuwelijk stamt uit 2001, verkrachting binnen het huwelijk is pas sinds 1991 strafbaar, Nederland doet het qua vrouwen aan de top veel slechter dan het Europese gemiddelde — en toch zijn vrouwen- en homorechten in deze visie niet alleen fundamentele onderdelen van onze cultuur, maar ook de reden om de meest racistische, mensenrechten schendende maatregelen te bepleiten.

Als PVV mag je beste vriendjes zijn met de meest homohatende Amerikaanse politici, terwijl je pleit voor het land uitzetten van mensen omdat sommige van hun religiegenoten ook een hekel aan homo’s hebben”

Vecht je lekker in – anders pleur je maar op
Die hypocrisie is overal zichtbaar. Als PVV mag je beste vriendjes zijn met de meest homohatende Amerikaanse politici, terwijl je pleit voor het land uitzetten van mensen omdat sommige van hun religiegenoten ook een hekel aan homo’s hebben. Als VVD wil je vluchtelingen pas accepteren als ze doorgewinterde feministen zijn, terwijl je tegen discriminatie door witte Nederlanders niets wil doen — dat gebeurt nu eenmaal. Vecht je maar in.

Hetzelfde geldt ook voor Machteld Zee. Zij vond het volstrekt normaal om bij een symposium van Vlaams Belang te praten, terwijl het Vlaams Belang nog in 2004 tegen het homohuwelijk stemde, ook tegenwoordig “in het klassieke beeld van een man en een vrouw” gelooft, tegen abortusrecht is, vrouwenquota “politiek correcte onzin” vindt en zo kan ik nog wel even doorgaan. Zo blijkt steeds opnieuw dat islamofoben, naast het gebruik ervan als stok om moslims mee te slaan, verder helemaal niets om homo- of vrouwenrechten geven.

Consistent voor vrouwenrechten vechten
Het is allemaal niet zo moeilijk: als vrouwenrechten in het geding zijn, moet je ervoor vechten. Dan moet je dat consistent doen, en niet slechts als je moslims kan straffen. Dan moet je niet beginnen over kerstbomen. Dan moet je niet vervallen in verachtelijk, hypocriet wit nationalisme, gerechtvaardigd met wat lege woordjes over vrouwen beschermen.

Maar dat is veel te moeilijk voor veel Nederlanders. De moslimhaat en het witte, progressieve zelfbeeld zitten zo diep dat ze de basis van grote politieke bewegingen vormen. Het idee dat mensenrechten voor iedereen gelden lijkt verdwenen, en de notie dat je mensen gelijk moet behandelen, ongeacht huidskleur, afkomst, religie, gender of seksualiteit — dat is blijkbaar geen onderdeel van onze cultuur.

Comments

comments